استفاده رایگان شهروندان ارشد از كليه خدمات تفريحي ورفاهی  

با اجراي طرح جامع گنجينه‌ها، سالمندان مي‌توانند از كليه خدمات فرهنگي، هنري و تفريحي، ورزشي شهرداري به صورت رايگان استفاده نمايند.

     طرح جامع گنجينه‌ها عنوان طرحي است در حوزه سالمندي كه در جهت احياء كاركردهاي فرهنگي، اجتماعي سالمندان در جامعه و خانواده معاصر، ويژه سالمندان بالاي 65 سال در سطح شهر تهران برگزار مي‌شود.

     اين طرح كه با دستور شهردار تهران و توسط فرهنگسراي سالمند به مورد اجرا گذاشته شده است، شامل برنامه‌ها و مراحل مختلفي مي‌باشد كه در اولين مرحله با صدور كارت منزلت، سالمندان (شهروندان ارشد) مي‌توانند از كليه خدمات فرهنگي _ هنري و تفريحي شهرداري و فرهنگسراها شامل اتوبوس شركت واحد _ مترو _ كتابخانه‌ها _ مراكز تفريحي _ ورزشي _ هنري _ سينماها و... استفاده نمايند. هم‌چنين به منظور حمايت و پيوستن ساير سازمانها به اين طرح، نام و آرم هيچ سازماني بر روي كارت منزلت درج نشده است تا به اين وسيله بتوان تسهيلات و خدمات بيشتري براي سالمندان فراهم نمود.

     اين طرح از روز 12 بهمن ماه 1383 همزمان با آغاز دهه مبارك فجر به مورد اجرا گذاشته شده است و تاكنون بيش از 170 هزار فرم درخواست كارت منزلت به ستاد طرح گنجينه‌ها ارسال و از اين تعداد بيش از 165 هزار كارت صادر و توسط شركت پست به منازل متقاضيان ارسال شده است.

     طرح گنجينه‌ها با هدف احياء و اشاعه فرهنگ تكريم سالمندان _ تحكيم و انسجام خانواده با محوريت سالمندان _ نهادينه سازي روند حمايت از سالمندان و افزايش مشاركت اجتماعي آنان برگزار مي‌شود و متقاضيان جهت دريافت كارت منزلت مي‌توانند با مراجعه به يكي از دفاتر پستي سراسر تهران ضمن دريافت فرم درخواست كارت منزلت، فرم مذكور را تكميل و بهمراه مدارك مورد نياز به ستاد طرح گنجينه‌ها ارسال نمايند. فرمهاي رسيده مورد بررسي قرار مي‌گيرد و پس از صدور كارت، از طريق پست به منازلشان ارسال خواهد شد.

نگاهی به موسیقی درمانی

در همه جوامع بشری، سالمندان تعداد قابل توجهی از جمعیت را شامل می شوند. بنابراین در صورتیکه شرایط مساعد برای سالمند فراهم باشد تا بتواند مستقل و امیدوار  زندگی کند؛ مشکلات اجتماعی کاهش یافته، مشکلات خانواده  نیز کمتر می شود. یکی از راههای مناسب برای بهتر شدن زندگی سالمند و کاهش وابستگی او به دارو و درمان که هزینه قابل توجهی را بر او تحمیل می کند، موسیقی است.

موسیقی درمانی بیش از هر تکنیک درمانی دیگر با زندگی روز مره مردم آمیخته و با نیاز و احساس آنهاعجین شده است؛ بطوری که همانند خواب و خوراک، خواندن نیزدر هر مکان و محفلی دیده و شنیده می شود. اما علت گرایش علاقه مردم به موسیقی بخاطر طبیعت و فطرت آدمی است که مجذوب موسیقی است.ذات محرک و موزون موسیقی با فطرت وحدت طلب  آدمی پیوند ناگسستنی دارد.

شنیدن و خواندن رایج ترین شیوه موسیقی درمانی است که در همه شرایط گوناگون زندگی به سادگی از آن سود  میجوییم و حال و احوال خود را دستخوش آرامش و سبکی یا نشاط و سر زندگی کرده به انرژی و هیجان درونی توان می بخشیم.

هر کس که در شرایط سالمی باشد هر از گاهی با خواندن و شنیدن احساسات خود را جاری می سازد و برون می افکند و انرژی کسل یا نگران و سر گردان درونی را به سمت حالت و احساسی مطلوب هدایت میکند و از فشار بی رغبتی دل می کاهد. این شیوه درمانگری ساده، همیشه و همه وقت مورد استفاده مردم بوده است .چنانچه آمده است که داود پیامبر هر از گاهی در کوه و دشت به الحان خوش نوائی سر می داد تا فشار تالمات مکافات قوم را از دل بکاهد و مجددا  بر مردم و اجتماع فرود آید و با قدرت و روحیه مسلط تری به اصلاح امور بپردازد.

      مهمترین نقش موسیقی به عنوان  درمان، برای بیماران روانی، عقب ماندگان ذهنی برای تقویت مهارتهای معلولین و بعد از آن در بیمارستان های مختلف و برای سالمندان است. برای سالمندانی که دنیای ذهنی پراکنده ای دارند، نظم موسیقی تجربه سازمان یافته مطلوبی است که می تواند آنها را از آشفتگی احساس دور کند تا توانایی پیش بینی کردن فعالیت و ارتباط موسیقی را به دست آورد.

پیش از آنکه هر فردی بتواند در اجتماع رابطه مناسب و موفقیت آمیز داشته باشد باید ابتدا با خود احساس راحتی کند. موسیقی می تواند ابزار «خودبیانی» را فراهم کند و احساس «خود ارزشمندی» را تقویت نماید؛ این مهم به مقدار قابل توجهی مراجعه افراد را به مراکز درمانی کم می کند و مصرف دارو را به حد اقل می رساند.

در سالمندان توجه به این امر ضروری است که موسیقی سبب می شود آستانه ی تحمل درد بالا رود، تپش قلب ، اضطراب و افسردگی کم شود. بسیاری از سالمندان برای برطرف کردن این مشکلات به مقدار زیادی دارو نیاز دارند.  اگر سالمند خود نوازنده ی ساز باشد اثر مفید آن چندین برابر خواهد شد. قابل ذکر است که در ایام پیری که چشم خوب نمی بیند، مطالعه مشکل می شود و بسیاری از سرگرمی ها جایگاه خود را ازدست میدهند، استفاده از موسیقی بسیار مفید و مشکلات چندگانه ی سالمندان را کاهش میدهد.

بسیاری از سالمندان در زمینه تقویت کارکرد جسمی نیازهایی دارند، این نیازها ممکن است شامل تقویت حرکتی در مفاصل مختلف، افزایش توان و تحمل بدن و تقویت قدرت عضلات بعد از شکستگی یا بیماری باشد. با موسیقی می توان راههای سرگرم کننده و لذت بخش برای رسیدن به این گونه اهداف تقویتی پیدا کرد. به عنوان مثال با موسیقی همراه با تمرینات ورزشی روزانه می توان احساس دردی را که غالبا توام با این ورزشهاست از ذهن دور کرده و محرک لازم را برای شرکت در انجام  این قبیل ورزشها و فعالیتهای حرکتی فراهم آورد. دست زدن نشاط انگیز و موسیقی ریتمیک می تواند ورم مفاصل انگشتان را کم کند. فعالیتهایی چون حرکات ورزشی موزون یا رژه می تواند احساس اطمینان، شادی و امنیت را برای انجام حرکات مستقل در سالمند بهبود بخشد. ضربه زدن به زمین و پایکوبی همراه با موسیقی سبب خم شدن و کشش عضلات بدن می شود که در تنظیم جریان خون، تقویت عضلات و توان بدنی موثر است.

گوش دادن به موسیقی نه به اندازه ی نواختن ساز ولی کمتر از آن، اثر مفید دارد و با توجه به اینکه بسیار کم هزینه است و سالمند میتواند در موقع انجام کارهای روزانه و استراحت به آن بپردازد ، بسیاربا اهمیت است.

پژوهشهای مختلف نشان داده اند که بیشترین اثر مو سیقی روی بی قراری، گیجی، تنش و آلزایمر بوده است. موسیقی توانایی فرد را افزایش می دهد افسردگی را کم میکند و یا از بین می برد و با توجه به اینکه یکی از مشکلات سالمندان افسردگی است وباید هزینه ای را صرف درمان و  بستری  کردن سالمند کرد، می توان به این موضوع توجه دقیق داشت.

 به طور کلی موسیقی درمانی در کاهش احساس تنهایی، ترس از آینده ، مشکلات جسمی، مشکلات روحی و روانی، احساس ترد از خانواده، اضطراب ،اندوه،مشکلات تغذیه ای،وابستگی به دیگران و وابستگی دارویی سالمندان نقش بسزایی دارد. و همچنین موسیقی درمانی با افزایش اعتماد به نفس، نشاط، استفاده از تواناییها و ورزش ارتباط معنا داری دارد.

نتیجه گیری

استفاده از موسیقی در زندگی سالمندان مو جب بهبود شرایط زندگی آنها می شود. مشکلات سالمندان تحت تاثیرموسیقی سبکتر و تحمل مشکلات برای آنان آسانتر میشود. موسیقی موجب بالا رفتن سطح اعتماد به نفس سالمند میشود، وابستگی عاطفی آنها را زیاد و وابستگی به دیگران را کم می کند. وابستگی به دارو را تا پائین ترین حد کاهش  میدهد یا از بین می برد و سبب می شود که تمایل به ورزش در فرد سالمند  پدید آید.

بیایید سالمندان را آموزش دهیم که این امکان کم هزینه را مورد توجه قرار دهند.